Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün, İngiltere’nin işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle ilgili aldığı yeni kararları memnuniyetle karşıladı. Bu sekiz ülkenin dışişleri bakanları, ortak bir açıklama yaparak İngiltere’nin, yasa dışı yerleşimlerden gelen ürünlerin ithalatını yasaklama ve bu faaliyetlere destek sağlayan hizmetleri kısıtlama kararını uluslararası hukuka uygun bir adım olarak değerlendirdi. Açıklamada, bu kararın yalnızca hukuki bir yükümlülük değil, aynı zamanda bölgede barış ve istikrarın sağlanması adına önemli bir adım olduğu vurgulandı.
Bakanlar, uluslararası toplumun benzer adımlar atmaya teşvik edilmesi ve yasa dışı yerleşim faaliyetlerine ilişkin hesap verebilirliğin artırılması gibi konularda yüksek beklentilerini dile getirdi. Ayrıca, bu kararın, yasa dışı yerleşimlerin ekonomik ve diplomatik olarak etkisini azaltmayı ve bölge barışına katkı sağlamayı amaçladığı belirtildi. Dün yayımlanan ortak açıklamada, ülkelerin kendi ulusal mevzuatları ve Avrupa Birliği’nin politikaları çerçevesinde, yasa dışı faaliyetlere karşı alınabilecek ek tedbirleri de aktif biçimde değerlendirecekleri kaydedildi.
Öte yandan, bu kararlar, uluslararası hukukun temel ilkeleriyle tamamen uyum içinde olup, Birleşmiş Milletler kararları ve uluslararası toplumun genel tutumunu yansıtmaktadır. BM Güvenlik Konseyi’nin 2334 sayılı kararı ile Uluslararası Adalet Divanı’nın 19 Temmuz 2024 tarihli görüşü ışığında, yerleşim faaliyetlerinin legal temellerden yoksun olduğu ve bölgede kalıcı barışın önündeki en büyük engel olduğu ifadeleri yine vurgulandı. Bakanlar, İsrail’in yerleşim faaliyetlerini durdurması ve işgal altındaki Filistin topraklarındaki yapısal değişiklikleri geri alması çağrısını yineleyerek, uluslararası hukuka uygun çözümlerin devletlerarası diplomasinin temelini teşkil ettiğine dikkat çekti.
Ayrıca, Gazze’nin insani durumu, güvenliği ve yeniden inşası için uluslararası toplumun sorumluluklarını hatırlatan açıklamada, ABD’nin öncülüğünde başlatılan barış planlarının derhal uygulanması gerektiği belirtildi. Bu planların, bölgedeki uzun süredir devam eden çatışmalara sürdürülebilir çözüm getireceği ve barışın kalıcı hale gelmesi açısından kritik önem taşıdığı aktarıldı. Avrupa ülkeleri ve Türkiye’nin koyduğu bu ortak tutum, bölgedeki gerilimi azaltmak ve kalıcı bir barış ortamı oluşturmak adına önemli bir adım olarak görülüyor. Ayrıca, uluslararası toplumun, yasa dışı yerleşimlerin durdurulması ve bölgesel barışın sağlanması konusunda güçlü ve kararlı duruşunu sürdürmesinin elzem olduğu vurgulandı.
